motivatieKoken is een kunst die bijna niemand in één keer onder de knie heeft. Weet jij nog wat je grootste kookblunder was? Ik heb eens een verhaal gehoord van een meisje die de frituurpan aan de buitenkant gesmolten had omdat ze hem ook half op de kookplaat had staan waar ze knakworstjes op wilde koken, maar dus per ongeluk de verkeerdere plaat aan had gezet. Oeps!

Inmiddels weet ze heel goed hoe de frituurpan werkt en waar je die het beste kunt neerzetten.

Het punt wat ik probeer te maken is dat vallen en opstaan op meer slaat dan het moment waarop je leert fietsen. Ook later in je leven moet je nieuwe zaken uitproberen en is het belangrijk dat je opstaat wanneer je valt, zoals wanneer je de frituurpan smelt (ja echt!)

Dit is ook te zien in het programma Heel Holland Bakt. Tijdens het koken kan er van alles misgaan, van een verkeerde smaak tot aan cakes die totaal niet luchtig zijn en helemaal ingezakt zijn nog voordat er versiering op aangebracht wordt.

Dan moeten ze dit ook nog binnen de gegeven tijd herstellen. De deelnemers gaan natuurlijk gewoon door. Vooral als ze al wat verder in het programma zitten.

Toch is het verleidelijk, vooral als je thuis gewoon lekker aan het bakken bent, om die cake te laten voor wat het is. Het moet toch allemaal kapot in de maag. Als hobby-kok is dat natuurlijk geen probleem, maar als je hier je werk van wilt maken moet je blijven oefenen en oefenen.

Jezelf motiveren om op te staan

Vooral als je met iets bezig bent wat je moeilijk onder de knie krijgt, maar wat erg waardevol is, is het belangrijk om jezelf te kunnen motiveren.

Een doel hebben is goed, maar als dit doel ver weg staat van je huidige situatie kan dit demotiverend werken. Je hebt het gevoel dat iets je toch nooit gaat lukken.

Verdeel je doel onder in subdoelen

Een handige manier om jezelf te motiveren is door het doel in subdoelen op te delen.

Bij Heel Holland Bakt zie je dat deelnemers de gerechten opbouwen en niet in een keer de perfecte taart proberen neer te zetten. Na elk subdoel dat is bereikt gaan ze verder naar het volgende doel om uiteindelijk een heerlijk en prachtig lekkers klaar te zetten voor de jury.

Vraag jezelf af waarom je dit doet

De waarom-doe-ik-dit-vraag is ook een belangrijke manier om jezelf te motiveren. Je kunt dan kijken naar motivatie vanuit jezelf of naar motivatie van buiten jezelf.

Bij motivatie vanuit jezelf moet je denken aan dat je het leuk vindt om iets nieuws te leren. Je bent nieuwsgierig naar het onderwerp en vindt het leren van iets nieuws ook een ervaring.

Als je kijkt naar motiverende factoren buiten jezelf moet je meer denken aan dat je nieuwe vaardigheid ervoor zorgt dat je bijvoorbeeld meer betaalt krijgt, een grotere kans hebt op verlenging van je contract of dat je jezelf onmisbaar maakt voor het bedrijf of de organisatie waarin je nu werkt.

Een deelneemster van Heel Holland Bakt had eigenlijk de intrinsieke en extrinsieke motivatie. Door het programma is ze haar eigen bedrijf begonnen waarmee ze mensen workshops geeft voor het maken van lekkere gerechtjes. (Bron wordt in tekst verwerkt: https://www.deondernemer.nl/nieuwsbericht/172038/annemarie-pronk-winnares-heel-holland-bakt-stampt-in-recordtijd-boek-en-bakbedrijf-uit-de-grond)

Als je het ontbreekt aan de interne motivatie helpt het ook om een lijst te maken van de voordelen die het heeft om je doel te behalen.

Maak een lijst van de voordelen van het behalen van je doel

Bij een moment van vallen pak je die lijst erbij en lees je die aan jezelf voor zodat jij weer snel opstaat.

De lijst kan bijvoorbeeld zijn:

  • Als ik X kan, blijf ik waardevol voor mijn werk.
  • Als ik X kan, werk ik efficiënter.
  • Als ik X kan, verdien ik meer per uur en kan ik minder uren werken.
  • Als ik X kan, kan ik mijn eigen bedrijf starten.
  • Als ik X kan, kan ik meer thuiswerken.

Dit is slechts een voorbeeld van een lijst. Afhankelijk van wat jij belangrijk vindt in je leven kun je voor andere externe factoren gaan die je motiveren.

Bepaal wat je leert van het vallen

Vallen is niet leuk en kan als falen voelen. Dit zorgt ervoor dat je weerstand kunt krijgen in de toekomst als je iets nieuws uitprobeert.

Daarom is het belangrijk om op een andere manier naar het vallen te kijken. Wat leer je nu eigenlijk van zo’n moment van vallen?

Door na te gaan hoe je in de toekomst voorkomt dat de frituurpan smelt, dat de cake inzakt of dat het chocolade breekt ga je na waar het fout is gegaan en hoe je dit in de toekomst kunt voorkomen.

Hiermee maak je eigenlijk gelijk een plan van aanpak van hoe je weer opstaat en verder gaat met het behalen van je doel. Hierdoor zal je het doel ook sneller behalen dan wanneer je bij de pakken neer blijft zitten.

Bovendien wordt falen hier leuker door, omdat je meer een mindset hebt waarvan je leert. Deze mindset voelt minder afstraffend en juist meer als een beloning, zelfs als iets niet in een keer lukt.

Beloon jezelf

En dan niet pas nadat je het grote doel hebt bereikt. Ook als je subdoelen van je grote doel hebt bereikt, of weer bent opgestaan naar een moment van vallen mag je jezelf belonen.

Het is handig als de beloning in verhouding staat tot wat je hebt bereikt. Zoals een middagje vrij als je een belangrijk deel van een project af hebt gekregen voor de deadline of dat je jezelf beloont met een etentje als je het grote doel hebt behaald.

In Heel Holland Bakt zie je ook dat deelnemers zichzelf een schouderklopje geven als in ieder geval een deel van het recept is gelukt en dat is belangrijk voor de volgende fase naar het voltooien van het gerechtje.

Uiteindelijk zijn de deelnemers van Heel Holland Bakt ook ooit begonnen als kleine chef-kok en hebben ze moeten leren van fouten. Misschien niet van een gesmolten frituurpan, maar dan wel van andere zaken.